As agresións de fillos a pais orixinan 30 denuncias ao ano e só afloran o 15%

A Ufam da Policía Nacional afirma que esta problemática descendeu en Lugo e no 90% dos casos únense ataques físicos e psicolóxicos. A violencia filio-parental afecta a todo tipo de familias e está relacionada co benestar emocional
undefined
photo_camera A violencia filo-parental é exercida en maior medida por homes. SENANDE

As agresións de fillos a pais descenderon en Lugo, polo menos as que se coñecen a nivel oficial en base ás denuncias presentadas ante as forzas e corpos de seguridade. Aínda así, só a Policía Nacional recolleu na capital lucense ao longo do pasado ano ao redor dunha trintena de denuncias por algún tipo de violencia filio-parental.

A cifra pode non parecer alarmante, pero os datos non reflicten toda a realidade, xa que as entidades que traballan a diario neste ámbito estiman que soamente se denuncian os casos máis graves -que supoñen entre un 10% e un 15% do total-, polo que moitas veces o problema permanece oculto no ámbito privado, xa sexa por vergoña, por mágoa ou por medo.

O xefe de grupo da Unidade de Atención á Familia e Muller (Ufam) da comisaría lucense, o inspector Joseba Koldobika Socorro López-Pozuelo, explica que os pais e nais que se deciden a denunciar aos seus fillos atópanse nunha situación desesperada e pasaron xa por varios episodios violentos. "Moitas familias veñen unicamente a pedir consello porque non saben que facer e queren saber as consecuencias que podería ter unha denuncia. Neses casos, nós dicímoslles que o mellor é que se asesoren cun avogado".

Joseba Koldobika, inspector xefe da Ufam: "Tivemos varios casos de menores que se pon violentos polas novas tecnoloxías cando lle quitan o móbil"

Se finalmente tramítase a denuncia, a Policía Nacional activa o protocolo establecido para estes supostos. "No 90% dos casos que nos chegan a nós", comenta o inspector, "a violencia é física e psicolóxica. Os fillos teñen todo tipo de condutas violentas: rompen cousas, tiran comida ao chan, empuxan aos seus proxenitores ou ameazan con tirarse pola fiestra. ás veces fano para chamar a atención e outras para conseguir algo que se lles nega. Tivemos xa varios casos motivados polas novas tecnoloxías; mozos que se pon violentos porque lles quitan o móbil ou lles cortan o wifi".

Perfís familiares

En canto ao perfil dos agresores, o xefe da Ufam de Lugo sinala que este tipo de violencia afecta a todo tipo de familias, con independencia da súa posición económica ou social, e é exercida tanto polos mozos como polas mozas.

Segundo un estudo da Fundación Amigó -que axuda a nenos e mozos problemáticos ou en risco de exclusión e desenvolve proxectos en nove provincias españolas, entre elas Lugo- o 56% da violencia filio-parental rexistrada o pasado ano foi exercida polos fillos e o 44%, polas fillas.

Os motivos que desembocan neste tipo de situacións son moi dispares, pero tanto desde a Policía Nacional de Lugo como desde a citada entidade recoñecen que a educación xoga un papel fundamental e apostan pola prevención, baseada no afecto, a comunicación e a disciplina. Neste sentido, un estudo publicado recentemente pola Fundación Barrié -elaborado en base a un cuestionario realizado a 125.000 escolares galegos de 12 a 18 anos-, "o feito de que os fillos sentan apoiados polos seus pais é un elemento importante que ten unha correlación positiva co benestar emocional e a satisfacción coa vida. Os datos mostran que cantas máis formas de violencia exercen os adolescentes, peor é o seu benestar emocional e a súa satisfacción vital», conclúen.

Trastornos e adiccións

Con todo, aínda que a educación e o apoio parental son unha cuestión fundamental, a idea do neno consentido que se converte nun adolescente problemático tampouco é tan simple, xa que detrás de moitas condutas violentas escóndese algún tipo de trastorno.

"En moitos casos que vemos aquí", comenta o inspector, "o agresor ten algún tipo de adicción -por exemplo ao alcol ou ás drogas- ou padece algún trastorno psiquiátrico ou psicolóxico que inflúe na súa conduta e que non se detectou con anterioridade", sinala. O estudo da Fundación Amigó conclúe que no 49% dos casos, os fillos presentaban algunha adicción e un 32% foran testemuñas dalgún tipo de violencia.

"A educación é moi importante, pero detrás de moitos casos hai algún tipo de trastorno psicolóxico ou de adiccións"

Os psicólogos desta fundación explican que a violencia non se inicia cando xa está presente a violencia física, senón que case sempre se inicia en niveis de violencia máis baixos, "ante condutas que normalizamos ou ás que restamos importancia", comentan. "Por iso, previr e empezar a intervir en canto déanse as violencias máis leves -potenciando a implicación de todos os membros da familia e axentes socioeducativos- é o camiño no que hai que traballar para abordar esta problemática social", conclúen.

Delitos: a Fiscalía abriu nun ano 16 expedientes a menores por violencia familiar

Os datos solicitados pola Fiscalía Superior de Galicia confirman tamén un descenso da violencia filio-parental en Lugo. Así, ao longo de 2022 (último ano recompilado), abríronse na provincia 16 expedientes a menores por estes delitos, fronte aos 21 de 2021 e os 40 de 2020.

Con estas cifras, Lugo é a provincia galega onde esta problemática ten unha menor incidencia. En Ourense abríronse 44 expedientes en 2022, 31 en 2021 e 29 en 2020. En Pontevedra contabilizáronse 77 en 2022, 74 en 2021 e 79 en 2020, mentres que A Coruña incoáronse 93 en 2022, 188 en 2021 e 63 en 2020. En toda a comunidade galega contabilizáronse 230 expedientes a menores por violencia doméstica en 2022, 314 en 2021 e 211 en 2020, polo que se trata dun problema social latente.

Convivencia. O estudo realizado pola Fundación Barrié conclúe que o 40,6% dos mozos enquisados tivo discusións fortes cos seus pais nos últimos meses.

O 12,9% dixo que chegara a insultarlles e un 2,8% recoñeceu que exercera sobre eles algún tipo de violencia física. Máis da metade, o 52%, afirmou que lle levantou a voz», aínda que sen que se rexistrasen incidentes de maior relevancia.

"Aproximadamente", conclúe o estudo, "en 1 de cada 10 fogares detectáronse manifestacións de violencia filio-parental, con catro ou máis formas de violencia distintas nos últimos meses".

Comentarios