viernes. 30.10.2020 |
El tiempo
viernes. 30.10.2020
El tiempo

Esta praia non hai quen a coñeza

Praia de Arealonga, en Nois, hai uns días (esquerda), e a mesma praia no ano 2002.
Praia de Arealonga, en Nois, hai uns días (esquerda), e a mesma praia no ano 2002.
Se unha persoa regresase á Mariña logo de 30 anos tería problemas para recoñecer areais como o de Arealonga do Vicedo ou a homónima, en Nois, por mutacións na súa fisionomía.

UN DOS principais activos da Mariña é a súa contorna e, particularmente, as súas praias. Coidalas é un labor necesario para protexer o ecosistema, pero nos últimos anos moitos dos areais sufriron cambios estruturais significativos, ben sexa pola crecida do propio mar, que sempre reclama o seu espazo ou, sobre todo, por algunhas obras que poden afectar de diferente forma á contorna da praia.

Dous dos casos máis rechamantes teñen, curiosamente, o mesmo nome, Arealonga, e danse no Vicedo e en Nois. Ambos son diferentes, pero os dous afectan negativamente á praia, ao ter menos area que nunca. Tamén existen outras situacións opostas, coa aparición de novas praias debido aos desprazamentos de area producidos polas novas construcións, como sucede, por exemplo, no porto de Burela.

Un dos casos máis esaxerados ocorreu no litoral do Vicedo, onde a praia de Arealonga era nos anos 80 un foco de reunión de familias cun piñeiral, aparcadoiro, o famoso "Chiringuito de Aurelia" e dunas, algo que 40 anos despois desapareceu totalmente.

Un estudo realizado no ano 2006 para rexenerar a zona culpou directamente á edificación do espigón do peirao do Vicedo, realizado en 1990 e que, segundo os veciños xerou dous fenómenos. "Por unha banda houbo unha erosión brutal que fixo que en 14 anos (ata 2004) avanzase ou mar máis de 100 metros, levando por diante as dunas e a arboleda, pero ademais xerou a desaparición de bivalvos como a coquina, que había en gran cantidade e deixaba unha riqueza importante", sinala Claudio J. Castro, catedrático retirado de matemáticas que ten unha casa xusto á beira da praia tras adquirir unha parcela en 1987 e edificar antes de que entrase en vigor a Lei de Costas de 88, "aínda que xa levaba vindo asiduamente dende ou ano 1965", explica.

O avance do mar foi tan brutal que incluso as casas máis próximas ao litoral tiveron que protexerse a pesar de que contaban cun espazo que parecía suficiente para que a auga non as alcanzase. "A chamada Casa dos Asturianos tinga fóra do peche un terreo propio e outro de Costas, ademais dá estrada, pero agora nunha marea rutineira ou mar bate non muro/espigón, así de grande foi ou cambio", explica Castro.

Antes do plan elaborado no ano 2006, que nunca levou a cabo, dous anos antes houbo un intento da Dirección Xeral de Costas de promover axudas para rexenerar a zona, o que incluía tamén a praia de Fomento. "A xente opúxose porque implicaba dragado doutros areais e a demolición de casas; ademais a Confraría de Pescadores non quixo negociar porque podía estar en perigo a produción de coquina, algo que se demostrou que estaba en perigo igual. De feito, as asocacións ecoloxistas, como Adega, non se opoñían", explica Castro, que tamén lamenta que o plan posterior, o de 2007, non frutificase. "Era un proxecto que abarcaba dende a fábrica de peixe abandoada ata a Pena Furada, non só debería afectar positivamente á Arealonga, tamén a outras praias como Fomento ou Moledos".

O futuro non pinta moi prometedor, xa que a pesar de que a crecida do mar parece estabilizada nos últimos anos. Parte do areal de Arealonga, cara á zona de Moledos, está a converterse nun pedregal e no inverno aínda pode ir a peor.

NOIRO E TEMPORAIS. "Nos anos 90 podíanse xogar 4 partidos de fútbol con marea baixa e agora con marea alta non hai praia". Así resume José Ramón Méndez, habitual da praia de Nois a finais do século pasado, o sucedido co areal de Arealonga nos últimos 30 anos, aínda que foi desde principios de século, no ano 2002 cando o mar foi gañando máis terreo, sobre todo polo lado de Nois, menos polo de Fazouro, aínda que tamén houbo variacións. "Lembro que con marea alta había familias comendo na area seca dá praia polo lado de Fazouro e agora apenas queda unha lingua de area mollada e incluso case desaparece por completo", asegura Julián Amarelo, veciño de Nois.

Os problemas empezaron nos primeiros anos do milenio, concretamente no ano 2002, con algúns derrubes de pedras que chegaban á praia desde o camiño e que podían pór en perigo aos bañistas. A construción inicial dun muro foi insuficiente porque o mal tempo e o mar encargáronse de derrubalo e despois construíuse un noiro de grandes dimensións e afianzouse con gran cantidade de terra.

Esta edificación comeu parte da praia cara ao lado de Nois e entre a crecida do mar e os temporais (especialmente o de 2009) provocaron a desaparición dela area, substituída por cascotes e pedras. Así, o mar comezou a golpear de forma directa o noiro de apoio. As inclemencias e a acción do mar non só dividiron o areal en dous, partíndoo pola metade, senón que esnaquizaron tamén parte da obra iniciada por Costas para rexenerar a praia.

Arealonga tamén adoitaba ser un paraíso para os surfeiros, que aproveitaban as boas ondas para realizar o seu deporte favorito. A maioría optaba por unha onda central que agora non existe tras os cambios nas mareas, segundo explica un practicante deste deporte. Os que acoden agora teñen aínda unha onda no cara oeste da praia, que adoita surfearse en marea baixa ou media.

O CASO OPOSTO. Un caso oposto ao que se dá na Arealonga de Vicedo ou de Nois está a ter lugar nos últimos anos na zona entre o peirao de Burela e a área xeolóxica do Perdouro. A construción de determinados diques nos últimos anos motivou cambios nas mareas e movementos de area que derivaron na creación dunha praia que nos dous últimos veráns está a ser xa aproveitada polos veciños de Burela para tomar o sol e darse un baño.

Vecinos como José Manuel Ferreira recordan que nos 70 e 80 acudían á praia de Castrelo, pero non está exactamente situada no mesmo lugar que a que se está creando agora. "A praia estaba máis ben á altura dá rotonda de abaixo dá variante. A zona onde está aparecendo agora toda a area é a que nós chamábamos dá Ribeira e acudía a xente para coller pulga para pescar. Había algo de area, pero a maioría eran rochas e ou acceso era máis complicado", explica este burelense.

O perigo que pode representar este movemento das mareas é que podería incluso afectar á zona xeolóxica de strong <>O Perdouro, xa que está preevisto que se vaian a construír máis diques de contención no peirao burelense e a area podería seguir movéndose, probablemente cara ao Leste, segundo sinalan os expertos.

Arealonga, no Vicedo O mar comeu gran parte do areal

A pesar de que desde 2010 dá a impresión de que o avance do mar en Arealonga está estabilizado, hai varias casas, sobre todo unha, que se atopan practicamente ao alcance das ondas, sobre todo en caso de fortes temporais nas mareas altas.

 

 

Burela Unha praia xurdida á beira do novo peirao

No cara oeste do porto de Burela houbo moitos movementos de area nos últimos anos e apareceu unha praia que en marea baixa permite incluso acceder sen apenas mollarse ata a espectacular zona xeolóxica do Perdouro.

Esta praia non hai quen a coñeza
comentarios