Xoán Guerreiro: "Parecíame que os viaxeiros de tren se sentían como me sentía eu"

O pintor abriu a mostra Hora (aproximada) de chegada, en La Catedral de Lugo, representa a emocións do mundo ferroviario. A exposición xira arredor dos sentimentos de alegría e de pena, da soedade e o reencontro, que están na saída e no destino
Xoán Guerreiro, ante o seu cadro 'La vida es eterna en cinco minutos' /XESÚS PONTE
photo_camera Xoán Guerreiro, ante o seu cadro 'La vida es eterna en cinco minutos'. XESÚS PONTE

Xoán Guerreiro fala a modo, con ese ritmo das sacudidas leves que tiñan os vellos vagóns. Valora cada frase antes de expresalas, atento a non botar as rodas fóra do raíl. A mostra Hora (aproximada) de chegada enche con trens as paredes pintadas en branco discreto da galería lucense La Catedral. Empezou viaxando en terceira, agora é un pintor de primeira. Quixo volver aos primeiros anos, abrazar o neno que foi nos anos 60.

A orixe foi Xove. "Mandáronme estudar a Lugo; nos Maristas". Pero era un adolescente atado aínda á familia que se mantiña vivo respirando salitre. Daquela as liñas paralelas de ferro non unían a capital e a costa, seguen sen facelo. Xoán baixaba á estación para ver os trens que chegaban e os trens que marchaban, uns traían a alegría, outros levaban a tristeza. "Sentía a solidariadade cos viaxeiros, parecíame que eles se sentían como me sentía eu".

Os vinte cadros que presentou este venres son unha rede de emocións que naceron deses días dos anos 60. "Dez contan historias e outros dez se relacionan con elas". Son óleos sobre táboa, cartón e lenzo; proporcionais á dureza dos sentimentos que representa. "A estética destas obras está determinada polas miñas vivencias: pola soedade, a solidariedade, a saída e a volta. Non pinto por estética, senón por sentimento. "Cando viñen a Lugo deime conta de que non podía volver á casa no día. Sentíame estrano".

Case todos os trens que conforman a exposición están detidos en estacións. Uns agardan a que o maquinista lles prenda o motor do seu corazón, outros pasan a noite ao abeiro frío da madrugada; un terceiro grupo vive na vía morta, abandonado ás pintadas enérxicas dos rapaces e á corrosión do óxido. Hai tamén imaxes de semáforos que prohíben o paso cunha ameaza vermella, de finais de andén, de portas que conducen á saída.

Os trens da mostra desprenden a luz, pero hai un vagón negro  verdoso que parece proceder do estranxeiro. Sendo actual, remite a unha exposición que Guerreiro fixera hai demasiados anos no Círculo das Artes. Despois, periodicamente, o artista foi levando froitas, mediterráneos, Porto, faros,... a La Catedral para enganchar os vagóns daquela mostras de solemnes luces apagadas.

O seu destino era ser mestre ou, preferentemente, cura mindoniense, que debe de ser a dignidade principal que se pode acadar no mundo como preludio a ser bispo


A maioría das escenas proceden da estación de Monforte, hainas de Lugo, Pontevedra e Vigo, con destino en Madrid. O trazado corresponde co que empezou a facer aos vintepico, cando marchou estudar Belas Artes a Madrid. No colexio animouno López Guntín "Poñía facer unha lámina como deberes e eu entregáballe quince". No instituto atopou a xenerosidade de Teresa Liz, voluntaria para darlles clases particulares.

O seu destino era ser mestre ou, preferentemente, cura mindoniense, que debe de ser a dignidade principal que se pode acadar no mundo como preludio a ser bispo. O empeño sacerdotal era de Hortensia, a tía que aínda celebra con vermut ter ascendido o cumio dos 103 anos. "Ela pedíu aos Reis Magos os primeiros trens que tiven. O típico eran a pelota e o revolver. Eu tiven un foguete Sputnik e os trens. Aínda os conservo no meu estudo de Xove".

A máquina e os dous vagóns aos que lles daba corda aparecen nun cadro no que se le La vida es eterna en cinco minutos. Sobre eles hai un reloxo de estación co nome de Lugo e a data de fabricación, 1956, cando naceu Guerreiro.

Comentarios