Genaro da Silva: "Trasladei unhas bolboretas usando unha excavadora"

O poeta Genaro da Silva participa nun plan ecolóxico en Portugal que consistía en trasladar unha poboación de bolboretas xunto co seu hábitat.
Genaro da Silva. VICTORIA RODRÍGUEZ
photo_camera Genaro da Silva. VICTORIA RODRÍGUEZ

Genaro da Silva trata de mantenerse apartado de si mesmo, de diferenzar o poeta do científico. Está convencido de que non sairá un poemario da súa experiencia como salvador dunha colonia de bolboretas, ameazadas por un encoro, no norte de Portugal.

Recoñece que afronta os libros de poesía co método da ciencia que consiste en facerse unha pregunta e ir buscando os camiños para dar coa resposta. "Os meus libros son temáticos". En Flor negra facía unha enmenda á totalidade ao amor romántico e en O pintor cego trataba sobre a beleza. Achega outra relación: "Actívase a mesma zona do cerebro cando se crea e cando se resolve un problema".

Enxeñeiro forestal e biólogo de formación, este pontevedrés asentado en Lugo e nacido en 1980, dedicou dous anos a desprazar o hábitat dunhas bolboretas porque vivían nun ámbito concreto. A phengaris alcon pon as larvas nunha planta concreta, a xanza da braña. "As eirugas caen ao chan. Imitan o son e o feromona de formigas, polo que estas as recollen e as crían", sinala Genaro da Silva.

A única opción para que as bolboretas se asentasen nunha zona situada a dous qilómetros, por riba da auga que vai asolagar o entorno, era cambiar as plantas nas que depositan as larvas e, como consecuencia, a terra na que están arraigadas. Así que engancharon  unha prancha metálica na pá dunha excavadora para afundila baixo a terra e levantala. "Montamos un mosaico dunhas seis hectáreas", indica o biólogo, quen subliña que "era a primeira vez que se facía". O proceso desenvolveuse entre 2019 e este ano.

Os contos entraron pola porta de Genaro da Silva case ao tempo que os insectos. "Sempre me interesaron os bechos". Como vivía no campo podía tocar insectos a nada que tendese a man. Na casa había novelas clásicas, como as de Turguéniev; pero tamén unha enciclopedia de animais. "Lembro estar todo o día lendo esa enciclopedia".

O escritor ruso influíu na súa visión romántica do amor. Baixar esa montaña resultoulle espinoso. Tivo que consagrarlle todo un libro de poemas, Flor negra (Chan de Pólvora, 2018), para poder responder á pregunta de por que cremos "nun amor romántico e pasivo, para a toda a vida" e non que hai unha entrega mutua de dúas persoas.

Nese mesmo ano publicara Lahdnets, con 25 poemas, que despois pasaron a formar dun proxecto máis amplo, O pintor cego (Officium Lectionis Ediçioes, 2021). Unha experiencia na Nosa Señora da Lanzada actuou coa violencia e a espectacularidad do disparo dunha bala de prata. Era un atardecer precioso, co sol afundíndose lentamente no horizonte mollado cando apareceron no mar ducias de aletas de delfíns.

"Eran moitísimas, eu nunca vira tantas. O sol reververaba. A xente estaba disfrutando, pero eu sabía que había un cardume debaixo e que había unha masacre debaixo". Os preciosos golfiños estaban devorando peixes. Cuestionouse daquela "o xeito no que percibes a beleza cando sabes o que está pasando debaixo. Eu sabía algo que a xente que me rodeaba non sabía e iso cambia a percepción".

Esa reflexión, tan adulta, responde a un comezo tardío como poeta publicado. "Empecei a escribir con 6 ou 7 anos. Eran contos sobre bechos e plantas". A poesía presentouse con 9 ou 10 anos. "Con 14 anos queimei todo o que escribira. Foi algo que levei a escondidas ata os 25 anos". Pero non recorda o motivo desa fogueira purificadora da súa adolescencia literaria. "Non sei se alguén me descubrira os papeis... escribir a esa idade, e máis escribir poesía, era de mariquitas".

Comentarios